Jak zachowywać się w sądzie?

Wizyta w sądzie budzi emocje bez względu na to, czy przychodzisz jako powód, pozwany, pokrzywdzony, oskarżony czy świadek. W swojej praktyce często widzę przed salą zagubienie i lęk. Poniżej odpowiadam na pytania, które słyszę najczęściej.

Jak się ubrać

Sąd nie jest miejscem na ekstrawagancję. Zawsze sprawdzają się skromność, elegancja i stonowane kolory. Nie na miejscu są krótkie spodenki, rozpięte koszule, bardzo krótkie spódnice i głębokie dekolty.

Do sądu trzeba przyjść trzeźwym. Stawienie się pod wpływem alkoholu lub środków odurzających może skończyć się usunięciem z budynku, grzywną, a nawet przewiezieniem do izby wytrzeźwień.

Wejście do budynku

Przy wejściu przechodzi się kontrolę bezpieczeństwa. Metalowe przedmioty wykłada się na taśmę, a ochrona sprawdza, czy nikt nie wnosi niebezpiecznych narzędzi, takich jak noże czy broń. Do sądu nie przyprowadza się zwierząt.

Jak znaleźć salę

Numer sali jest podany w wezwaniu lub zawiadomieniu — warto mieć je przy sobie, żeby nie szukać sali w pośpiechu.

Przy drzwiach każdej sali wisi wokanda, czyli lista spraw na dany dzień, w wersji papierowej albo na ekranie. Znajdziesz na niej sygnaturę akt, przedmiot sprawy, strony, wezwanych świadków, godzinę rozpoczęcia i skład sądu.

Posiedzenie zaczyna się od wywołania sprawy: protokolant wychodzi przed salę albo ogłasza sprawę przez mikrofon.

Kto jest kim na sali

Gospodarzem sali jest sąd. Zwracamy się do niego „Wysoki Sądzie”. Skład zależy od rodzaju sprawy — od jednego sędziego po składy z udziałem ławników.

Zawody prawnicze można rozpoznać po kolorze lamówki przy todze:

• sędziowie i ławnicy — fioletowa,
• adwokat — zielona,
• radca prawny — niebieska,
• prokurator — czerwona.

Sędziom towarzyszy protokolant, który uruchamia nagrywanie i zapisuje przebieg posiedzenia.

Gdzie usiąść

Każdy ma na sali swoje miejsce:

• po prawej stronie sądu — powód, wnioskodawca, prokurator, pokrzywdzony lub oskarżyciel posiłkowy,
• po lewej stronie sądu — pozwany, uczestnik postępowania, oskarżony.

Przebieg rozprawy

Po sprawdzeniu obecności sąd prosi świadków o opuszczenie sali, a następnie wzywa ich pojedynczo. Świadek może opuścić budynek dopiero wtedy, gdy sąd go zwolni.

Przesłuchanie świadka

Świadek podchodzi do barierki na środku sali i okazuje dokument tożsamości. Przesłuchanie prowadzi sąd: sam zadaje pytania i ustala, w jakiej kolejności zadają je pozostali.

Niezależnie od tego, kto pyta — sędzia, adwokat, radca prawny, prokurator czy strona — odpowiadając, patrzymy na skład orzekający i mówimy do niego.

Emocje pod kontrolą

Zachowanie powinno być spokojne i kulturalne. Niedopuszczalne są przekleństwa, miny, komentarze i dyskusje z sądem. Doradzam cierpliwość.

Za naruszenie powagi sądu lub porządku czynności sąd może nałożyć karę porządkową — grzywnę, a nawet karę pozbawienia wolności.

Jak cię widzą, tak cię piszą

Stosując się do tych wskazówek, nie zaszkodzisz sobie czymś, co ma niewielki związek z meritum sprawy, a duże znaczenie ze względu na powagę miejsca.

Tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny.